Sinemada Anlatı, Mit ve İdeoloji
Özet
Bu eser, sinema ve dijital medya anlatılarında anlatı, mit ve ideolojinin sürekliliğini çeşitli örneklerle incelemektedir. İlk bölümde, Tunç Okan’ın 'Otobüs' filmi üzerinden Avrupa’daki göç deneyimlerinin mitsel ve ideolojik yapısı analiz edilmektedir. Göçmenlerin otobüste yaşadığı yersizyurtsuzluk, sosyal dışlanma ve ideolojik resmileştirme, Barthes’in mit kuramıyla çözümlenmektedir. Göç olgusundaki teknolojik ve politik dönüşüm, 1970’lerdeki hurda otobüs miti ile günümüzdeki lastik bot miti üzerinden tarihsel ve görsel kodlarıyla tartışılmaktadır. İkinci bölüm, Nuri Bilge Ceylan’ın 'Ahlat Ağacı' filmi üzerinden erkek bakışının kadın temsillerini nasıl doğal ve ideolojik biçimde şekillendirdiğini ele almaktadır. Filmde taşra kültüründe kadın emeği, görünmezleştirilirken kadın karakterlerin öznellikleri erkek bir bakış rejimi içinde sınırlanmaktadır. Bu analiz, Barthes’ın mit kavramı, Mulvey’nin erkek bakışı ve feminist toplumsal cinsiyet teorileriyle desteklenmektedir. Üçüncü bölüm ise Vladimir Propp’un biçimbilim yaklaşımı kullanılarak dijital oyun 'It Takes Two' yapısal olarak analiz edilmektedir. Burada masalın temel işlevlerinin dijital oyun anlatısında da var olduğu, oyunun etkileşimli yapısının klasik anlatı yapısına yeni bir boyut kattığı göstermektedir. Kitap, anlatının medya formatlarına göre değişse de mit ve ideolojinin üretiminde süreklilik olduğunu vurgulamakta ve modern toplumlarda anlatının epistemolojik bir müdahale olduğunu ortaya koymaktadır.
This work explores the continuity of narrative, myth, and ideology in cinema and digital media narratives through diverse examples. The first chapter analyzes the mythical and ideological structure of migration experiences in Europe through Tunç Okan’s film 'Otobüs'. The study employs Roland Barthes’ myth theory to explore how migrants’ statelessness, social exclusion, and ideological legitimization are depicted through the bus as a metaphor. It discusses the historical and visual codes of the transition from the 1970s ‘junk bus’ myth to the contemporary inflatable boat myth amid technological and political changes in migration. The second chapter examines how the male gaze shapes women's representations ideologically and naturally in Nuri Bilge Ceylan’s 'Ahlat Ağacı'. It reveals how women’s labor is rendered invisible and female subjectivities are confined under a male gaze within rural cultural contexts, supported by Barthes’ myth theory, Laura Mulvey’s male gaze concept, and feminist gender theories. The third chapter structurally analyzes the digital game 'It Takes Two' using Vladimir Propp’s morphological approach to fairy tales. It demonstrates that fundamental fairy tale functions persist in digital games while the interactive nature introduces a dynamic narrative experience. The book emphasizes the continuity of myth and ideological production across media formats and argues that narrative is not only a storytelling tool but also an epistemological intervention in modern society.
Kitap Bölümleri
3 bölüm · Mevcut sayfa ve DOI kayıtlarıAtıf bilgisi
NURDAN AKINER. (2026). Sinemada Anlatı, Mit ve İdeoloji. Bidge Yayınları. DOI: 10.70269/XHQ9KN6PDNJZ
