Yakınçağ Tarihi Üzerine Akademik Bakışlar
Özet
Bu akademik çalışma, Osmanlı İmparatorluğu'nun Yeni ve Yakınçağ dönemlerine ilişkin siyasal, toplumsal ve ekonomik dönüşümleri tarihsel bir perspektifle ele almaktadır. Araştırmalar, arşiv belgelerine dayanarak Osmanlı devletinin Avusturya-Macaristan ile ticari ilişkilerini, bu dönemdeki limanlardaki ticari faaliyetleri ve Osmanlı'nın dış dünyaya açılan kapısı olan limanların önemini analiz etmektedir. Avusturya-Macaristan şehbenderlerinin 1911-1914 yılları arasındaki ticaret raporları incelenerek iki imparatorluk arasındaki ticari yoğunluk ve ürün çeşitliliği ortaya konmuştur. Kuru incir, üzüm, pamuk, halı, dökme madeni eşya ve tarım ürünleri başta olmak üzere çeşitli ürünlerin ithalat ve ihracat verileri detaylı olarak sunulmaktadır. Ayrıca Sakız Sancağı'na bağlı Kalimnoz Adası'nın Osmanlı idaresi ve 1896'da yaşanan olaylar arşiv belgeleriyle belgelendirilmiş, ada üzerindeki siyasi ve askeri denetimin zorlukları, kaymakamların adadaki görev süreleri boyunca karşılaştığı sıkıntılar ve Yunanistan'ın politik etkileri kapsamlı biçimde incelenmiştir. Eğitim alanında ise 1321/1903 Maarif Salnamesi'ne göre Osmanlı vilayetlerindeki Hamidiye Sanayi Mektepleri ve eğitim kadroları detaylıca ele alınmıştır. Bu sanayi mektepleri, teknik ve mesleki eğitimin kurumsallaşmasında önem taşımış, çeşitli vilayetlerde farklı mesleki alanlarda eğitim verilmiştir. Limanlar ise Osmanlı'nın dış ticaretinde stratejik öneme sahip olup, Karadeniz ve Akdeniz'deki liman kentlerinin ticari gelişimi, sanayileşme ve modernleşme sürecinde limanların rolü vurgulanmıştır. 19. yüzyılda yaşanan Sanayi Devrimi ve teknolojik gelişmelerle birlikte Osmanlı limanları modernize edilme ihtiyacı duymuş, Avrupa uzmanlarının katkılarıyla liman altyapıları geliştirilmiştir. Limanlarda yabancı kumpanyaların faaliyetleri ve bu kumpanyaların deniz ticaretinde oynadığı roller de detaylandırılmıştır. Sonuç olarak, Osmanlı İmparatorluğu'nun farklı alanlarda modernleşme ve kurumsallaşma çabaları kapsamlı şekilde analiz edilmiştir.
This academic book offers an analytical perspective on the political, social, and economic transformations in the Ottoman Empire during the Early Modern and Late Ottoman periods, utilizing archival documents. It examines the commercial relations between the Ottoman Empire and Austria-Hungary from 1911 to 1914 through detailed reports of Ottoman consulates (şehbenders), revealing significant trade volume and variety of products such as dried figs, grapes, cotton, carpets, and raw materials. The study also delves into the Ottoman administration of Kalimnoz Island, part of the Chios Sanjak, highlighting the political and military challenges faced, conflicts in 1896, and the influence of Greek nationalism. The educational sector is examined through the 1903 Maakir Salname, presenting Hamidiye Industrial Schools across various provinces, focusing on vocational and technical training programs adapted to regional needs. Ports are discussed as critical gateways to the outside world for Ottoman trade, emphasizing the modernization efforts prompted by the Industrial Revolution, with European expertise helping to upgrade port infrastructure in the Black Sea and Mediterranean regions. The involvement of foreign shipping companies such as the French Messageries Maritimes, Russian ROPİT, and Lloyd’s Company is detailed in facilitating maritime trade and passenger transport. Overall, the work illuminates the multifaceted modernization and institutionalization processes within the Ottoman Empire across commerce, administration, education, and infrastructure sectors during a period of intense geopolitical and economic change.
Kitap Bölümleri
4 bölüm · Mevcut sayfa ve DOI kayıtlarıAtıf bilgisi
ALİ ÇAKIRBAŞ. (2025). Yakınçağ Tarihi Üzerine Akademik Bakışlar. Bidge Yayınları. DOI: 10.70269/14PE91MMXXHH
